Nhiệm vụ của đài truyền thanh cấp xã theo quy định hiện hành
Trả lời nhanh
Theo Nghị định 49/2024/NĐ-CP, đài truyền thanh cấp xã do UBND xã trực tiếp quản lý, có nhiệm vụ cung cấp thông tin thiết yếu đến người dân bằng tiếng Việt và tiếng dân tộc thiểu số tại địa phương, và thông tin nội dung trả lời phản ánh của người dân. Người vận hành phải viết, biên tập tin bài chính xác, kịp thời, dễ nghe, dễ hiểu, theo quy chế do UBND xã ban hành.
Ý chính
- Điều 8 Nghị định 49/2024/NĐ-CP giao đài hai nhiệm vụ: phổ biến thông tin thiết yếu và thông tin nội dung trả lời phản ánh của người dân.
- Thông tin thiết yếu gồm chủ trương, chính sách, dự án, an ninh trật tự, thiên tai, dịch bệnh, gương người tốt, phòng chống vi phạm và thông tin phục vụ sản xuất, đời sống.
- UBND xã ban hành quy chế hoạt động; ban biên tập, giờ phát, lưu trữ, nhật ký do quy chế của từng xã quy định.
- Thông tư 24/2025/TT-BVHTTDL chia bản tin thành ba loại: thông thường, ưu tiên và khẩn cấp.
- Nghị định vẫn nhắc cấp huyện, nên cần đọc cùng các văn bản về chính quyền địa phương hai cấp.
Mục lục
Câu hỏi "đài xã phải làm những gì" được trả lời chủ yếu trong Nghị định 49/2024/NĐ-CP về hoạt động thông tin cơ sở, ký ngày 10/5/2024, hiệu lực từ 1/7/2024, thay Quyết định 52/2016/QĐ-TTg. Dưới đây là các điều liên quan trực tiếp đến đài, viết lại thành việc cụ thể, kèm phần mỗi xã tự quy định trong quy chế.
Đài truyền thanh cấp xã là gì, do ai quản lý?
Theo khoản 1 Điều 7 Nghị định 49/2024/NĐ-CP, đài truyền thanh cấp xã là phương tiện thông tin, tuyên truyền thiết lập theo đơn vị hành chính cấp xã, phục vụ công tác chỉ đạo, điều hành của cấp ủy, chính quyền, do UBND cấp xã trực tiếp quản lý.
Văn bản ghi "xã, phường, thị trấn" vì ban hành trước khi sắp xếp; từ 1/7/2025, đơn vị cấp xã gồm xã, phường và đặc khu. Trong UBND xã, Phòng Văn hóa - Xã hội tham mưu về phát thanh truyền hình, báo chí, thông tin cơ sở theo Nghị định 150/2025/NĐ-CP. Những thay đổi sau sắp xếp có trong bài đài truyền thanh xã sau sắp xếp.
Khoản 2 Điều 7 giao UBND xã ba việc: ban hành quy chế hoạt động của đài phù hợp với đặc điểm sinh hoạt của người dân; bố trí và bồi dưỡng nhân sự vận hành; bảo đảm cơ sở vật chất, thiết bị, công nghệ, kinh phí thường xuyên và chi nhuận bút, thù lao theo mức Hội đồng nhân dân cấp tỉnh ban hành.
Đài truyền thanh cấp xã có những nhiệm vụ gì?
Đài có hai nhiệm vụ về nội dung theo Điều 8 và năm cách thức hoạt động theo Điều 9 Nghị định 49/2024/NĐ-CP. Hai nhiệm vụ nội dung:
- Cung cấp, phổ biến thông tin thiết yếu đến người dân bằng tiếng Việt, tiếng dân tộc thiểu số tại địa phương.
- Thông tin nội dung trả lời của cơ quan, tổ chức, cá nhân có thẩm quyền đối với phản ánh của người dân.
Năm cách thức hoạt động, đối chiếu với việc thực tế ở đài:
| Điều 9 | Quy định | Việc cụ thể ở đài |
|---|---|---|
| Khoản 1 | Phát chương trình tự sản xuất, thông báo của cấp ủy, chính quyền | Bản tin xã hằng ngày, thông báo của Đảng ủy, UBND xã |
| Khoản 2 | Phát chương trình do cấp huyện sản xuất | Không còn nguồn: đài huyện phải dừng phát sóng, tiếp sóng trước 31/12/2025 (Điều 41) |
| Khoản 3 | Phát chương trình từ hệ thống thông tin nguồn trung ương, cấp tỉnh theo yêu cầu | Chương trình nhận qua hệ thống thông tin nguồn của tỉnh |
| Khoản 4 | Tiếp sóng, phát lại thời sự của Đài Tiếng nói Việt Nam, đài cấp tỉnh | Tiếp sóng theo khung giờ trong quy chế |
| Khoản 5 | Tuân thủ pháp luật về truyền dẫn, phát sóng, viễn thông | Giấy phép tần số với đài FM, yêu cầu kỹ thuật với đài IP |
Nghị định vẫn nhắc cấp huyện và Bộ Thông tin và Truyền thông; đến thời điểm viết bài, chúng tôi chưa thấy văn bản sửa các điều này. Cơ quan quản lý nhà nước về thông tin cơ sở hiện là Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch.
Thông tin thiết yếu mà đài phải phát gồm những gì?
Điều 6 Nghị định 49/2024/NĐ-CP xếp thông tin thiết yếu thành ba khoản; khoản 2 có bảy nhóm thông tin liên quan đến người dân ở địa phương.
| Nhóm thông tin thiết yếu | Ví dụ ở đài xã |
|---|---|
| Đường lối, chính sách, pháp luật; quy định của cấp ủy, chính quyền địa phương (khoản 1) | Luật mới có hiệu lực, nghị quyết của HĐND xã |
| Dự án, chương trình kinh tế, văn hóa, an sinh xã hội (điểm a khoản 2) | Lịch chi trả trợ cấp, tiến độ làm đường liên thôn |
| Chính trị, kinh tế, văn hóa, xã hội; kiến thức khoa học, kỹ thuật (điểm b) | Hướng dẫn dịch vụ công trực tuyến, kỹ thuật chăm sóc lúa |
| An ninh, trật tự, công tác quân sự (điểm c) | Lịch khám nghĩa vụ quân sự, cảnh giác lừa đảo qua mạng |
| Thiên tai, cứu nạn, hỏa hoạn, dịch bệnh (điểm d) | Cảnh báo bão, lịch phun thuốc diệt muỗi |
| Gương người tốt, việc tốt (điểm đ) | Hộ gia đình ở thôn Đông hiến đất mở đường |
| Phòng, chống vi phạm pháp luật, tiêu cực (điểm e) | Tuyên truyền phòng, chống ma túy |
| Sản phẩm, dịch vụ cho sản xuất, đời sống (điểm g) | Lịch tiêm phòng gia súc, lịch cấp giống |
| Thông tin theo pháp luật về tiếp cận thông tin, dân chủ ở cơ sở (khoản 3) | Công khai dự toán ngân sách xã, lấy ý kiến người dân |
Tin bài phải "chính xác, kịp thời, dễ nghe, dễ hiểu" theo khoản 2 Điều 10; bốn chữ này nên là tiêu chí duyệt của ban biên tập. Với tin về người vi phạm hay nợ đọng, cần thận trọng với họ tên, số căn cước, số điện thoại: Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân số 91/2025/QH15 có hiệu lực từ 1/1/2026. Xem bài thông tin cá nhân trên loa phát thanh.
Người vận hành đài phải làm gì?
Theo Điều 10 Nghị định 49/2024/NĐ-CP, người vận hành đài có ba trách nhiệm:
- Vận hành đài theo quy định của pháp luật và quy chế hoạt động do UBND xã ban hành.
- Viết, biên tập tin, bài và cung cấp thông tin thiết yếu chính xác, kịp thời, dễ nghe, dễ hiểu; nắm vững kỹ thuật, quy trình vận hành thiết bị của đài.
- Tiếp nhận phản ánh của người dân, báo cáo Chủ tịch UBND xã để giải quyết hoặc chuyển cơ quan có thẩm quyền.
Điểm b khoản 2 Điều 7 quy định người vận hành là công chức văn hóa - xã hội hoặc người hoạt động không chuyên trách cấp xã. Sau sắp xếp, người hoạt động không chuyên trách thôi làm việc theo lộ trình của từng nơi, nên nhiều xã nay giao việc này cho công chức Phòng Văn hóa - Xã hội. Anh chị đối chiếu quyết định phân công của xã mình.
Trách nhiệm thứ ba hay bị quên. Cách làm gọn: ghi phản ánh vào sổ hoặc bảng tính, báo cáo Chủ tịch UBND xã, khi có nội dung trả lời thì phát lại trên loa, đúng nhiệm vụ thứ hai của Điều 8.
Quy chế hoạt động của đài xã thường quy định những gì?
Nghị định chỉ yêu cầu UBND xã ban hành quy chế; nội dung chi tiết do từng xã quyết định. Ví dụ, quy chế của một xã ở Gia Lai ban hành tháng 12/2025, do Phòng Văn hóa - Xã hội trình, quy định:
- Trưởng Ban Biên tập kiểm duyệt và ký duyệt nội dung trước khi phát;
- giờ phát buổi sáng từ 5 giờ 30 đến 6 giờ 30, buổi chiều từ 17 giờ đến 18 giờ 30;
- lưu file chương trình trong một năm;
- ghi nhật ký truyền thanh hằng ngày;
- âm lượng loa theo quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về tiếng ồn (QCVN 26:2025/BNNMT).
Quy chế đó vẫn viện dẫn Thông tư 39/2020/TT-BTTTT, văn bản nay đã được thay bằng Thông tư 24/2025/TT-BVHTTDL. Khi rà soát quy chế, anh chị nên kiểm tra phần căn cứ này. Một quy chế đầy đủ nên có:
- Căn cứ pháp lý còn hiệu lực; ban biên tập, người ký duyệt và người duyệt thay khi vắng.
- Quy trình nhận văn bản, biên tập, duyệt, phát cho từng loại bản tin.
- Khung giờ phát theo mùa, theo khu vực; cách phát khẩn cấp và phát lặp.
- Lưu trữ và nhật ký: thời hạn lưu, mẫu sổ, người ghi. Xem bài sổ nhật ký phát thanh.
- Tiếp nhận phản ánh của người dân và phát nội dung trả lời.
- Quản lý tài khoản hệ thống loa, mạng xã hội; bảo vệ thông tin cá nhân; nhuận bút theo nghị quyết của HĐND tỉnh.
Cách dựng quy trình duyệt có trong bài quy trình duyệt nội dung phát thanh.
Ba loại bản tin theo Thông tư 24/2025/TT-BVHTTDL là gì?
Thông tư 24/2025/TT-BVHTTDL (ký ngày 30/12/2025, hiệu lực 20/2/2026) chia bản tin trên hệ thống truyền thanh cấp xã và bảng tin điện tử công cộng thành ba loại: thông thường, ưu tiên và khẩn cấp.
| Loại bản tin | Khi nào phát | Gợi ý ghi vào quy chế xã |
|---|---|---|
| Thông thường | Theo lịch cố định | Bản tin sáng, chiều; duyệt theo quy trình thường |
| Ưu tiên | Khi cơ quan có thẩm quyền yêu cầu | Ai được yêu cầu, chen vào khung giờ nào |
| Khẩn cấp | Phát ngay trong tình huống khẩn cấp | Duyệt rút gọn, phát lặp theo chu kỳ, ghi nhật ký đầy đủ |
Theo bài giới thiệu thông tư trên cổng thông tin tỉnh Hà Tĩnh, đài xã nhận bản tin dạng chữ, văn bản và âm thanh từ hệ thống thông tin nguồn trung ương và cấp tỉnh. Quy chế nên ghi rõ ai theo dõi hệ thống này mỗi ngày để bản tin ưu tiên, khẩn cấp không bị chậm.
Làm đúng nhiệm vụ đài xã với Truyền Thanh AI
Bốn chữ "chính xác, kịp thời, dễ nghe, dễ hiểu" của Điều 10 là phần khó nhất với cán bộ kiêm nhiệm. Truyền Thanh AI hỗ trợ ở đúng những chỗ đó:
- Chính xác: mỗi câu trong kịch bản gắn với câu gốc trong công văn; câu không có nguồn bị tô đỏ và chặn gửi duyệt.
- Kịp thời: công văn thành chương trình hoàn chỉnh trong vài phút; bản tin khẩn cấp gửi mọi người duyệt cùng lúc, chen lịch và phát lặp.
- Dễ nghe, dễ hiểu: câu ngắn theo văn phong phát thanh; ngày tháng, số tiền, chữ viết tắt đổi thành lời đọc; tên thôn sửa một lần trong từ điển phát âm.
- Tiếng dân tộc thiểu số: thu giọng người thật qua điện thoại cho đoạn tiếng của đồng bào, ghép vào chương trình.
- Đúng quy chế: lãnh đạo duyệt trên điện thoại; máy phát tại đài phát đúng giờ, tự ghi sổ nhật ký; xuất sổ nhật ký PDF, Excel và báo cáo định kỳ.
Xem phần mềm đài truyền thanh xã hoặc thử bản demo công khai.